Юдахин Русско⇒Кыргызский словарь






храбреть  несов. разг.  баатырдануу, эр болуу, кайраттуу болуу.
храбрец  м.  кайраттуу, жүрөктүү, эр.
храбриться  несов.  куру кайрат кылуу, эрсинүү, баатырсынуу.
храбро  нареч.  баатырча, баатырдык менен, эрдик менен, кайраттуу, кайраттуулук менен;  храбро сражаться эрдик м
храбрость  ж.  кайрат, кайраттуулук, эрдик, жүрөктүүлүк;  беззаветная храбрость жан-дили менен көрсөткөн баатырдык;
храбрый  ~, ­ая, -ое  кайраттуу, эр, эр жүрөк, жүрөктүү;  храбрый воин кайраттуу аскер.
храм  м.  1. (церковь) храм (кудайга табынып, чокунуучу, намаз окулуучу үй, мис. чиркөө, бүткана);  2. перен.
храмовой  ~, ­ая, -ое  храм 1-ге т.
хранение  ср.  сактоо;  сдача на хранение сактоого берүү;  плата за хранение сактаганы үчүн акы төлөө;  
хранилище  ср.  сактагыч (бир нерсе сакталуучу жай);  хранилище книг китеп сактагыч.
хранитель  м.  сактагыч, сактоочу;  хранитель преданий ата-бабалардан калган жомок ж.б. эсте сактоочу;  хранит
хранить  несов.  1. что (сохранять, беречь) сактоо;  хранить деньги в сберегательной кассе акчаны сактык кассасын
храниться  несов.  1. (находиться) болуу, сакталуу;  2. страд. к хранить.
храп  храп I  м.  1. коңурук (человека); кошкурук (напр. лошади);  2. (часть переносья у животных) айбанд
храпение  ср.  коңурук тартуу (человека); кошкуруу (лошади).
храпеть  несов.  корулдоо, коңурук тартуу, корулдап уктоо (о человеке); кошкуруу (о лошади); кыркыроо (о животных).
храповик  м. тех.  храповик (валды кайта, керисине айландырууга тоскоол боло турган механизм).
храповой  ~, ­ая, -ое  тех.  храп II-ге т.;  храповое колесо храптуу дөңгөлөк.
хребет  м.  1. анат. кыр арка, кыр арка омурткалар (омурткалар түркүгү);  2. перен. разг. (спина) үст, арка; &nb
хрен  м. бот.  хрен (тамыры тамакка салынуучу чөп өсүмдүк);  старый хрен бран. как баш (абышка);  хрен ре
хрестоматия  ж.  хрестоматия (окуу куралы - тандалган чыгармалардан же алардын үзүндүлөрүнөн түзүлгөн жыйнак).
хризантема  ж. бот.  хризантема (сеңселген гүлдүү кооз чөп өсүмдүк).
хризоберилл  м. мин.  хризоберилл (көгүлтүр саргыч түстүү кымбат баалуу асыл таш).
хризолит  м. мин.  хризолит (көгүлтүр жылтырак асыл таштын бир түрү).
хризопраз  м. мин.  хризопраз (асыл таштын бир түрү).
хризотил  м. мин.  хризотил (булалуу минерал, асбесттин бир түрү).
хрип  м.  кырылдоо, кыркыроо, киркирөө;  предсмертный хрип өлүү алдында кырылдоо;  хрипы в лёгких мед. өп
хрипение  ср.  кырылдоо, кыркыроо, киркирөө.
хрипеть  несов.  кыркыроо, кырылдоо, киркирөө;  больной хрипит оору кырылдап атат;  в горле хрипит тамак кыр
хрипло  нареч.  кыркырап, киркиреп;  хрипло говорить кыркырап сүйлөө, киркиреп сүйлөө.
хриплость  ж.  кыркырактык, кырылдактык, киркиректик;  хриплость голоса үндүн кыркырактыгы, үндүн киркиректиги.
хриплый  ~, ­ая, -ое  кыркырак, кырылдак, киркирек;  говорить хриплым голосом кырылдап сүйлөө, кирилдеп сүйлөө; &
хрипнуть  несов.  үн бүтүү, кыркырап калуу, кырылдап калуу, киркиреп калуу;  голос хрипнет үн кыркырайт, үн бүтөт,
хрипота  ж.  кыркырактык, киркиректик, кырылдактык;  кричать до хрипоты кырылдап калганча кыйкыруу, үнү кырылдагы
христианин  м.  христианин (христиан дининдеги киши).
христианка  женск. р. к христианин;  христианка.
христианский  ~, ­ая, -ое  христианство-го, христианин-ге т.; христиандык;  христианская религия христиандык дин.
христианство  ср.  христианство (мифтик ыйса пайгамбарды кудай деп шиенгендикке негизделген дин).
хром  хром I  м.  хром (1. хим. химиялык элементтердин бири, катуу металл, техникада колдонулат; 2. сары боёкт
хроматизм  м.  хроматизм (1. муз. жарты тон боюнча үндүн жогорулашы же төмөндөшү; 2. физ. күндүн ак шооласынын түрдүү тү
хроматический  ~, ­ая, -ое  1. хроматизм 1-ге т.; хроматизмдик;  хроматическая гамма хроматизмдик гамма;  2. хрома
хромать  несов.  1. аксоо, аксаңдоо, төкөрөңдөө, сылтуу;  хромать на левую ногу сол бутунан аксоо;  2. перен
хромирование  ср. тех.  хромдоо.
хромировать  сов. и несов. что, тех.  хромдоо (металлдан жасалган буюмдардын сыртын хромдоо, сыртына хром жабуу).
хромистый  ~, ­ая, -ое  тех.  хромдуу;  хромистая сталь хромдуу болот.
хромовокислый  ~, ­ая, -ое:  хромовокислый свинец хим. хром кычкыл коргошун.
хромовый  хромовый I,  ­ая, -ое  хром I-ге т.; хромдуу;  хромовая кислота хром кислотасы, хром кошулган кисло
хромой  ~, ­ая, -ое  1. аксак, төкөр;  хромая нога аксак бут;  он хром на левую ногу ал сол бутунан аксайт;
хромолитография  ж.  хромолитография (1. литография жолу менен бир нече боёктуу кылып басып чыгаруу; 2. ушундай жол менен басы
хромоногий  ~, ­ая, -ое  см. хромой.
хромоножка  ж. разг.  аксак, төкөр (аял, кыз).
хромосомы  мн. (ед. хромосома ж.) биол.  хромосомдор (клеткалык ядронун негизги боёктор менен интенсивдүү түрдө боёлуп т
хромосфера  ж. астр.  хромосфера (күндүн атмосферасынын ачык кызыл түстөгү өңү бар сырткы кабаты).
хромота  ж.  аксактык, төкөрдүк.
хромотипия  ж. полигр.  хромотипия (көп түстүү боёктуу типографиялык басма).
хромофотография  ж. фото  хромофотография (1. түстүү сүрөт чыгаруу жолу; 2. ушул жол менен алынган сүрөт).
хромпик  м. хим.  хромпик (химиялык туздун бир түрү).
хроник  м. мед.  эски оорулуу, өнөкөт оорулуу киши.
хроника  ж.  1. ист. хроника (окуяларды хронологиялык ирети менен жазуу);  русские хроники называются летописями
хроникально  ~, ­ая, -ое  хроникалык-документалдык.